Tekirdağ Valiliği

CUMHURİYET ÖNCESİ TEKİRDAĞ’DA EĞİTİM

Tekirdağ, İstanbul gibi bir imparatorluk ve kültür merkezine çok yakın olması dolayısıyla eğitim ve öğretim işlerinde daima ileri bir durumda olmuştur. Tekirdağ’ın köklü bir tarihe sahip olması da bunda rol oynamıştır. Evliya Çelebi Seyahatnamesinde, bugün yerleri bilinmemekle birlikte hafız yetiştiren üç darülkura, üç darülhadis ve 42 ilkokulun varlığından söz etmektedir. 1176-1763 tarihli Şabanoğlu Mehmet Ağa Vakfıyesiyle; Can Paşazade, Yusuf Ağazade, Hacı İsa, İbrahim Bey, Hacı Süleyman okullarının varlığı anlaşılmaktadır. 1863 yılında Tekirdağ’da vakıf gelirleriyle yönetilen sekiz okulun bulunduğu ortaya çıkmaktadır. 1876’dan sonra, çağına göre daha yeni tipte bir rüştiye ile bir ilkokul yapılmış, Meşrutiyet devrinde ise Gazi Fazıl Bey isimli bir şahıs biri kız, biri erkek iki okul açmıştır. Bu okullarda çoğu şehit çocuğu olan 50 kız, 150 erkek öğrenci yatılı okurken, bu iki okul Yunan işgaline kadar devam etmiştir. 1317-1318-1319 (Rumi) yılları Salname-i Nezaret-i Maarif-i Umumiyye’sinde: Tekirdağ merkezinde bir İdadi Mektebi, Rüştiye derecesinde iki Rum okulu, beş İptidai Mektebi, Aşağıkılıçlı, Ayvatfakı, Örcekli, Karahisar, Yazır, Yayabaşı, Yukarıkılıçlı ve İpşur köylerinde İptidai Mektebi bulunduğu, Çorlu’da bir Rüştiye, Rüştiye derecesinde bir Rum okulu, bir İptidai İnas Mektebi, bir İptidai Mektebi, Muratlı, Karamehmet, Maksutlu, Sevindikli, Çevrimkaya, Sarılar,Kıkkepenekli, Deregündüzlü, Kadıçiftliği ve Balabanlı köylerinde İptidai Mektepleri olduğu, Bunlardan başka Malkara’da bir Rüştiye, bir İptidai Mektebi, bir Medrese, Hayrabolu’da bir Rüştiye, Şarköy’de bir Rüştiye ve Hayrabolu’nun Kadriye Köyünde bir İptidai Mektebinin daha bulunduğu görülmektedir. Kurtuluş Savaşı döneminin güçlüklerle dolu ve işgal altında geçen yıllarından sonra 1923-1924 eğitim yılında ilimizde; şehirlerde on, köylerde 49, toplam 59 okul; 25’i bayan, 67’si erkek, 92 öğretmen ve 1875’i kız, 2973’ü erkek olmak üzere toplam 4848 öğrenci vardır.

OKUR-YAZARLIK DURUMU

Tekirdağ ilinde Cumhuriyetin İlanından hemen sonra 1927 yılında okur-yazar oranı % 9,7 dir. Bu oran Harf İnkılabı’nın yapılışından sonra sürekli yükseliş göstermiştir.

1935 yılında % 25,6, 1940’da % 32,4, 1945’te % 39,8’e yükselmiştir.1950’de % 42,5, 1955’te % 52,3, 1960’ta % 51,4, 1965’te % 62,6, 1970’de % 68,3, 1975’te % 72,9, 1980’de % 78,4, 1985’de % 85,1, 1990’da % 87,1 dir. 2000 Genel Nüfus Sayımı sonucuna göre okuma-yazma bilenlerin oranı % 93’e, 2010 yılı Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi verilerine göre bu rakam % 96,13’e yükselmiştir. 2010 yılı sayım sonucuna göre erkeklerin % 98,43’ü, kadınların da % 93,78’i okuma yazma bilmektedir.

OKUL ÖNCESİ EĞİTİM
İlimizde 0-72 ay çocuklarına yönelik hizmetler başta Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı olmak üzere değişik Bakanlık ve Kuruluşlarca eğitim ya da bakım amaçlı olarak açılan anaokulu, anasınıfı, uygulama sınıfı, kreş, yuva, gündüz bakımevi, çocuk bakımevi ve çocuk bakım yurtlarında verilmektedir.

2010-2011 öğretim yılında 197 kurum bünyesindeki Anasınıfı(5’i Özel) ve 21 bağımsız Anaokulunda(5’i Özel) toplam 12.331 öğrenci mevcut olup, 201 Okul Öncesi/Çocuk Gelişimi Eğitimi Öğretmeni, 142 sözleşmeli öğretmen olmak üzere toplam 343 öğretmen(İdareci ve ücretli öğretmen hariç) görev yapmaktadır.

İLKÖĞRETİM

Cumhuriyetin ilk yıllarında Tekirdağ’da 58 ilkokul vardı.1927 yılında bu rakam 94’e 1943’te ise 155’e ulaşmıştır.

2010 -2011 Eğitim Öğretim yılında İlimizde İlköğretimde toplam 199 (7’si özel) okulda ve 5 (resmi) Özel Eğitim okulunda resmi ve özel olmak üzere toplam; 1.810 sınıf öğretmeni, 1.535 branş öğretmeni ve 324 sözleşmeli öğretmen olmak üzere toplam 3.669 öğretmen (İdareci ve ücretli öğretmen hariç) görev yapmakta olup, İlköğretim ve Özel Eğitim okullarında toplam 93.451 öğrenci öğrenim görmektedir.

TAŞIMALI İLKÖĞRETİM UYGULAMASI

Başlangıçta 8 yıllık ilköğretimin yaygınlaştırılması, küçük ve dağınık yerleşim birimlerinde bulunan az sayıdaki öğrencilerin ilköğretime kavuşturulması, birleştirilmiş sınıflarda okuyan öğrencilerin müstakil sınıflara kavuşturularak eğitimde kalitenin yükseltilmesini sağlamak amacıyla Türkiye genelinde 1991-1992 öğretim yılında pilot olarak seçilen ilimizde 26 merkeze 48 okulun taşınmasıyla başlamıştır.

2010-2011 Eğitim-Öğretim Yılı itibariyle halen 60 merkeze, 227 köy okulundan toplam 4.304 öğrenci 273 araç ile taşınmaktadır. Bu öğrencilerin ve öğretmenlerin tümüne sıcak yemek temini ihale yolu ile verilmektedir.

ORTAOKULLAR

Tekirdağ ortaokulu 1308’de 5 yıllık idadi olarak açılmıştır.1900’de bir sınıf daha katılarak 6 yıla çıkarılmıştır. Okulun ilk direktörü Ebredçi Ziya’dır. İşgal yıllarında kapalı kalan ortaokulda işgalden sonra ilk kısmıyla beraber 210 öğrencisi vardır.1923-1924 eğitim yılında kısa bir süre 9 yıllık liseye çevrilen okul hemen yine ortaokula dönüştürülmüştür.

1933 ile 1938 yılları arasında okulda 13-15 arası öğretmen görev yapmakta olup 1936-1937 eğitim yılında toplam öğrenci sayısı 468, mezun verilen öğrenci sayısı ise 91’dir.

İl’de, 1939-1940 eğitim yılında Çorlu, 1948-1949 Saray, 1949-1950 Hayrabolu, 1950-1951 Malkara, 1951-1952 Şarköy, 1954-1955 Muratlı, 1964-1965 Çerkezköy, 1965’te Marmara Ereğlisi’nde ortaokul açılmıştır.

Zorunlu sekiz yıllık ilköğretim uygulamasının ülkemizde başladığı yıl (1996-1997) 38 ortaokulda 15.391 öğrenci ve 287 öğretmen bulunmaktaydı.

ORTAÖĞRETİM

İlk lise Cumhuriyet öncesinde 1308’de 5 yıllık İdadi olarak açılmıştır.1923-1924 eğitim yılında İdadi 9 yıllık liseye çevrilmiş fakat hemen tekrar ortaokula dönüştürülmüştür.

İl’de Cumhuriyet döneminde ilk lise 1955 yılında il merkezinde açılan Namık Kemal Lisesidir. 1959 yılında Çorlu, 1970’de Malkara, Hayrabolu, 1972’de Muratlı, 1973’te Saray ve Şarköy ilçelerinde lise açılmış, 1989-1990 eğitim yılında Tekirdağ merkezde ikinci bir lise (Tuğlacılar Lisesi) açılmıştır.

2010 -2011 Eğitim Öğretim yılında İlimizde 2 Fen Lisesi(1’i özel), 23 Anadolu Lisesi(3’ü özel), 2 Anadolu Öğretmen Lisesi, 1 Anadolu Güzel Sanatlar Lisesi, 6 Genel Lise(1’i özel), 32 Meslek Lisesi ve Özel Öğretim Genel Müdürlüğüne bağlı 5 lise olmak üzere toplam 66 orta dereceli okulda 1.812 branş öğretmeni ve 46 sözleşmeli öğretmen (İdareci ve ücretli öğretmen hariç) görev yapmakta olup, resmi ve özel toplam 38.260 öğrenci öğrenim görmektedir.

HALK EĞİTİMİ

Tekirdağ Merkez İlçe Halk Eğitim binası 1908 yılında İttihat ve Terakki Kulübü olarak Belediyece yaptırılmıştır. Bu bina uzun yıllar Tekirdağ kültür-sanat faaliyetlerinin de merkezi olmuştur. Bina 1989 yılında tamir edilerek daha kullanışlı hale getirilmiştir.

Daha sonra 2006-2007 Eğitim Öğretim yılında İlimiz Merkez Gündoğdu Mahallesi Soğukkuyu mevkiinde (Ördeklidere) yaptırılan yeni hizmet binasına taşınmıştır.

İlimizin bütün ilçelerinde Halk Eğitimi Teşkilatı kurulmuş olup, kendi binalarında hizmet vermektedir.

2010 – 2011 Eğitim Öğretim yılı sonu itibariyle okuma-yazma, mesleki, genel kültür ve sosyal kültürel dallarında 2.603 kurs açılmış olup, bu kurslardan 20.672 kadın, 12.238 erkek olmak üzere toplam 32.910 kişi yararlanmıştır.

MESLEKİ EĞİTİM MERKEZLERİ

1977 yılında çıkarılan 2089 sayılı Çıraklık-Kalfalık ve Ustalık Kanunu ile ilimizde ilk defa Hayrabolu ilçesinde açılan Çıraklık Eğitim Merkezinde 17 meslek dalında eğitime başlanmıştır. İl merkezinde ise 1984 yılında çıraklık eğitimine başlanarak kalfalık-ustalık belgeleri ilk sahiplerine verilmiştir.

İlimizde 4’ü bağımsız olmak üzere 8 Mesleki Eğitim Merkezi vardır.

Bağımsız olanlar; Merkez, Çorlu, Çerkezköy, Hayrabolu ve Malkara.

Mesleki ve Teknik Eğitim Merkezi bünyesinde bulunanlar; Muratlı, Saray ve Şarköy’dür.

2010-2011 Eğitim Öğretim yılında İlimizde 1.835 çırak, 1.148 kalfa olmak üzere toplam 2.983 kişi bu merkezlerde eğitim almaktadır.